Türk Yunan

Değindiği konular hakkındaki mevcut bilgileri geliştiren ve bazı konulara ise orijinal bilgiler ekleyen bir kitap olan “The Pontus”, 1920 yılında yazıldığı için “belge” niteliği de taşımaktadır. Kitapta, bilimsel olmayan ve taraflı bilgilere de rastlanmaktadır.

Kitabın yazarı Economides’in Türklerle ilgili taraflı görüşlerinden bazıları şöyledir:

“1453′ de Türkler yönetimi ele almışlar; Trabzon’u 8 yıl sonra ele geçirmişlerdir. Bu zamandan beri Hıristiyanlar şehit edilmeye devam edilmektedir. Bu arada 500 yıldır Türkler barbarlıklarına devam etmektedirler. Kılıçların getirdiği ve harap ettiği şeyleri hatırlamaktan kalplerimiz iğrenmekte ve kahrolmaktadır. Ve Avrupa’yı çığlıklarımızı duymaya çağırıyoruz. Bizi bu vahşilerin ellerinden kurtarmanın tam zamanıdır(s. 33).”
(daha fazla…)

“The Pontus” kitabının sonunda yer alan Ek’te (Appendix), Rumların ekonomik durumları hakkında ana hatları ile şu bilgiler yer almaktadır:

“Türkler’in yönetimi altında olmalarına rağmen ticari trafik, özellikle Trabzon, Amasya, Bafra ve Samsun’da Rumların elindeydi(s.43).”

“Bütün el sanatları Rumların elindeydi. Bunlar; demircilik, sarraflık, saatçilik, duvarcılık, taşçılık, vs. gibi mesleklerdi(s.44).”
(daha fazla…)

“The Pontus” kitabının 42. sayfasında 6 metropolitlikteki Rumların eğitim durumlarını gösteren iki çizelge yer almaktadır. Bunların ilki yazar Economides tarafından, diğeri ise İstanbul Pontus Kurtuluş Cemiyeti Başkanı Dr. Thoidis ve din adamları tarafından hazırlanmıştır.

Economides’in hazırladığı çizelgeye göre; Trabzon, Rodopolis (?), Chaldea (?), Colonia (Şarkikarahisar), Necoesarea (Niksar-İnebolu; Kastamonu, Bolu ve Sivas dahil değil) ve Amasya Metropolitlerinde 700.000 Rum nüfus, 850 okul, 1428 öğretmen, 25.651 ‘i erkek ve 11.538′i kız öğrenci olmak üzere toplam 37.594 (37.187 olmalı) öğrenci bulunmaktadır.
(daha fazla…)

“The Pontus”un Birinci Bölümü’nde (s. 6-31) Pontus bölgesine giren şehir ve kasabalar topoğrafik açıdan incelenirken buralardaki nüfus da genel olarak belirtilmiştir. Bu konudaki bilgiler, “Terriory (Ulke)” başlığı altında bir tablo halinde verilmektedir (s. 46-47).

Economides’e göre; Trabzon vilayeti ve Canik’in (Samsun) bağımsız yerleri, Sinop Sancağı ve Sivas vilayeti sancaklarında (Amasya, Karahisar, Tokat) 700.000 Greek-Ortodoksa karşılık 422.000 Türk (Tatarlar’la Çepniler) bulunuyordu.
(daha fazla…)

D. Economides’in “The Pontus” kitabında, Pontus’un sınırları içerisinde gösterilen şehir ve kasabalar şunlardır:

Rize, Ophis (Of), Sürmeneh (Sürmene), Trebizond (Trabzon), Platana (Akçaabat), Tripolis (Tirebolu), Kerasun (Giresun), Ordu, İnoi (Unieh) veya Oenoe (Ünye), Amisus (Samsun), Sinope (Sinop), Bafra, Amasia (Amasya), Neocesarea (Niksar), Charshanba (Themiseyra) (Çarşamba), Livera (?), Santa (?), Cromni (?), İvera (?), Stavrine (?), Gümush-Kheneh (Gümüşhane), Besh-Kilisse (Five Churches) (Beş-Kilise), Kara-Hisar Sharki (Nicopolis) (Şarkikarahisar), Tokat(1).
(daha fazla…)